ഇസ്ലാമാബാദ്: ലോകത്തെ പിടിച്ചുലയ്ക്കുന്ന പുതിയ സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയും കടുത്ത പണപ്പെരുപ്പവും അയൽരാജ്യമായ പാകിസ്ഥാനിലെ ജനജീവിതം പൂർണ്ണമായും ദുസ്സഹമാക്കിയിരിക്കുകയാണ്. രാജ്യത്ത് പെട്രോൾ വില ലിറ്ററിന് 450 പാക് രൂപ വരെ എത്തിയിരുന്നു. പിന്നീട് ജനരോഷം തണുപ്പിക്കാൻ സർക്കാർ നടത്തിയ അടിയന്തിര ഇടപെടലിനെ തുടർന്ന് 22 രൂപ കുറയ്ക്കുകയായിരുന്നു. ഇന്ധനവില വെട്ടിക്കുറച്ചതിന് ശേഷവും നിലവിൽ പാകിസ്ഥാനിൽ പെട്രോളിന് 381 രൂപയും ഡീസലിന് 380 രൂപയുമാണ് വില. ഇന്ധനവില കുതിച്ചുയർന്നതോടെ മിക്കവരും തങ്ങളുടെ കാറുകൾ നിരത്തിലിറക്കാതായിട്ട് മാസങ്ങളായി. സാധാരണക്കാർക്ക് ഒരു ഇരുചക്രവാഹനം പോലും കൊണ്ടുനടക്കാൻ സാധിക്കാത്ത അത്രയും ദയനീയമായ അവസ്ഥയിലാണ് കാര്യങ്ങൾ.
അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ അമേരിക്ക-ഇറാൻ പ്രശ്നങ്ങളും, സുപ്രധാന എണ്ണക്കപ്പൽ പാതയായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ കടുത്ത സംഘർഷങ്ങളും ആഗോള ഊർജ്ജ വിപണിയിലുണ്ടാക്കിയ വലിയ തിരിച്ചടിയാണ് പാകിസ്ഥാന്റെ ഈ ദുരവസ്ഥയ്ക്ക് പ്രധാന കാരണം. ഇന്ധനവില വർദ്ധിച്ചതോടെ പൊതുഗതാഗത നിരക്കുകളും, നിത്യോപയോഗ സാധനങ്ങളുടെയും ഭക്ഷണസാധനങ്ങളുടെയും വിലയും ഉൾപ്പെടെ സർവ്വതിനും രാജ്യത്ത് തീവിലയായി. പാകിസ്ഥാനിലെ പണപ്പെരുപ്പം 300 ശതമാനത്തോളം ഉയർന്നതോടെ പാവപ്പെട്ടവരും ഇടത്തരക്കാരും ജീവിക്കാൻ വഴിയില്ലാതെ നട്ടംതിരിയുകയാണ്.
മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ സംഘർഷങ്ങൾ തുടരുകയും അന്താരാഷ്ട്ര വിപണിയിൽ എണ്ണവില ഉയർന്ന നിലയിൽ തുടരുകയും ചെയ്താൽ പാകിസ്ഥാന്റെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ വീണ്ടും കൂപ്പുകുത്തും. വരുന്ന വർഷം പണപ്പെരുപ്പം ശരാശരി 9 മുതൽ 10 ശതമാനം വരെയാകുമെന്നാണ് നിലവിലെ ഔദ്യോഗിക കണക്കുകൂട്ടൽ. എന്നാൽ 2026 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിന്റെ അവസാനത്തോടെ ഇത് 11 ശതമാനം കടക്കാനും സാധ്യതയുണ്ട്. രാജ്യാന്തര വിപണിയിൽ എണ്ണവിലയിൽ വെറും 10 ഡോളറിന്റെ വർധനയുണ്ടായാൽ പോലും, പാകിസ്ഥാനിലെ പണപ്പെരുപ്പ നിരക്കിൽ 50 ബേസിസ് പോയിന്റിന്റെ പെട്ടെന്നുള്ള വർധനവുണ്ടാകും. ഇതിനുപുറമെ, 2027 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിലെ രാജ്യത്തിന്റെ ജിഡിപി വളർച്ചാ നിരക്ക് 2.5 മുതൽ 3.0 ശതമാനം വരെ മാത്രമായിരിക്കുമെന്ന് പ്രമുഖ അന്താരാഷ്ട്ര റേറ്റിങ് ഏജൻസികൾ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. ഈ കടുത്ത സാമ്പത്തിക സാഹചര്യം പാകിസ്ഥാന്റെ വികസനത്തെ പൂർണ്ണമായും തളർത്തും.
ഇറാൻ സംഘർഷം രൂക്ഷമായതോടെ ലോകത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും മോശം പ്രകടനം കാഴ്ചവയ്ക്കുന്ന ഓഹരി വിപണിയായി പാകിസ്ഥാൻ സ്റ്റോക്ക് എക്സ്ചേഞ്ച് മാറിയിരിക്കുകയാണ്. രാജ്യാന്തര സാമ്പത്തിക മാധ്യമങ്ങളുടെ റിപ്പോർട്ടുകൾ അനുസരിച്ച്, യുദ്ധസമാനമായ സാഹചര്യം ആരംഭിച്ച് ഏതാനും ആഴ്ചകൾക്കുള്ളിൽ പാക് വിപണിയിലെ കെഎസ്ഇ-100 ഇൻഡക്സ് ജനുവരിയിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന നിരക്കിൽ നിന്നും ഒറ്റയടിക്ക് 21 ശതമാനമാണ് ഇടിഞ്ഞത്. വിപണിയിലെ തകർച്ച മുന്നിൽക്കണ്ട് വിദേശ നിക്ഷേപകർ 383 ദശലക്ഷം യുഎസ് ഡോളറിന്റെ ഓഹരികളാണ് ഇതിനകം വിറ്റൊഴിഞ്ഞത്. പാകിസ്ഥാനിലെ ഈ കടുത്ത ആഭ്യന്തര-സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധികളെ പുതിയ യുഡിഎഫ് സർക്കാരിന്റെ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയവും അതീവ പ്രാധാന്യത്തോടെയാണ് നിരീക്ഷിക്കുന്നത്.