ഫിഫ ലോകകപ്പ് 2026-ന്റെ കലാശപ്പോരാട്ടത്തിന് , അമേരിക്കയുടെ ഒരറ്റത്തുനിന്ന് മറ്റേ അറ്റത്തേക്ക് 9,650 കിലോമീറ്ററിലധികം (6,000 മൈൽ) വാഹനം ഓടിച്ചെത്തിയത് ഗൗരവ് റോയ് എന്ന ഭാരതീയനാണ്. സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിൽ സോഫ്റ്റ്വെയർ എഞ്ചിനീയറായ ഗൗരവിന് സെമിഫൈനലും ഫൈനലും നേരിട്ടു കാണുക എന്നത് കേവലം ഒരു മത്സരക്കളി കാണലായിരുന്നില്ല; മറിച്ച് ചെറുപ്പം മുതൽ മനസ്സിൽ കൊണ്ടുനടന്ന സ്വന്തം രാജ്യത്തിന്റെ ലോകകപ്പ് സ്വപ്നങ്ങൾക്കുള്ള ഒരു പകരക്കാരനായിരുന്നു.
“പ്രതീക്ഷകളില്ലാതെ സ്നേഹിക്കാൻ ഞാൻ പഠിച്ചുകഴിഞ്ഞു. ഏതൊരു ഇന്ത്യൻ ഫുട്ബോൾ ആരാധകന്റെയും ചുമലിലെ ഭാരമാണത്,” ആ ഗാലറിയിൽ നിന്ന് ഗൗരവ് നെടുവീർപ്പോടെ പറയുന്നു.
എന്നാൽ 145 കോടിയോളം ജനസംഖ്യയുള്ള ഇന്ത്യയ്ക്ക് ലോകകപ്പ് വേദികളിലേക്ക് ചുവടുവെക്കുക എന്നത് എന്നത്തേക്കാളും വിദൂരമായ ഒരു സ്വപ്നമായി മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ഏറ്റവും പുതിയ കണക്കുകൾ പ്രകാരം ഫിഫ റാങ്കിംഗിൽ ദയനീയമായി 138-ാം സ്ഥാനത്തേക്ക് പിന്തള്ളപ്പെട്ട ഇന്ത്യ, 2027-ലെ ഏഷ്യൻ കപ്പിന് പോലും യോഗ്യത നേടാനാകാതെ പുറത്തായിക്കഴിഞ്ഞു. 2030, 2034 ലോകകപ്പുകളിലും ഇന്ത്യ കളിക്കാനുള്ള സാധ്യത മങ്ങിനിൽക്കുകയാണ്.
വളരെ ചെറിയ ജനസംഖ്യ മാത്രമുള്ള കുറകാവോ (Curacao), കേപ്പ് വെർദെ (Cape Verde) തുടങ്ങിയ ചെറുരാജ്യങ്ങൾ വരെ 2026 ലോകകപ്പ് യോഗ്യത നേടി തിളങ്ങുമ്പോൾ, കായിക ലോകത്തെ ഏറ്റവും ജനപ്രിയ കളിയിൽ ഇന്ത്യ ഇന്നും വിനിയോഗിക്കപ്പെടാത്ത പ്രതിഭകളുടെ ഒരു വലിയ തരിശുഭൂമിയായി തുടരുന്നു.
ഘടനാപരമായ വീഴ്ചകളും അഖിലേന്ത്യാ ഫുട്ബോൾ ഫെഡറേഷനും (AIFF)
ഇന്ത്യൻ ഫുട്ബോളിന്റെ ഈ തകർച്ചയ്ക്ക് കാരണം കൃത്യമായ യുവജന പരിശീലന സംവിധാനത്തിന്റെ (Youth Development) അഭാവം, ജനപ്രീതിയിലെ കുറവ്, സംസ്ഥാന അസോസിയേഷനുകളുടെ ഏകോപനമില്ലായ്മ എന്നിവയാണെന്ന് ഈ രംഗത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്ന വിദഗ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. ഓൾ ഇന്ത്യ ഫുട്ബോൾ ഫെഡറേഷൻ (AIFF) കൃത്യമായ ഒരു ഏകീകൃത കാഴ്ചപ്പാട് നടപ്പിലാക്കുന്നതിൽ പരാജയപ്പെടുന്നു എന്നതാണ് പ്രധാന വിമർശനം.
“സിസ്റ്റം മുഴുവൻ അഴിച്ചുപണിത് പുനഃസംഘടിപ്പിക്കാൻ തന്നെ ചുരുങ്ങിയത് നാല് വർഷത്തെ ഒരു പൂർണ്ണ സൈക്കിൾ ആവശ്യമാണ്. അതിനുശേഷമേ ലോകകപ്പ് എന്ന സ്വപ്നത്തിലേക്ക് നമ്മൾ അടുത്തുതുടങ്ങൂ. അതിന് ഇനിയും 20 മുതൽ 25 വർഷം വരെ എടുത്തേക്കാം,” എന്ന് ഐ.എസ്.എൽ ക്ലബ്ബായ എഫ്.സി ഗോവയുടെ സി.ഇ.ഒ രവി പുസ്കൂർ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
ഐ.എസ്.എല്ലും (ISL) അനിശ്ചിതത്വത്തിന്റെ നിഴലും
2014-ൽ റിലയൻസ് ഇൻഡസ്ട്രീസിന്റെ പിന്തുണയോടെ ആരംഭിച്ച ഇന്ത്യൻ സൂപ്പർ ലീഗ് (ISL) രാജ്യത്തെ ഫുട്ബോൾ രംഗത്ത് മാറ്റങ്ങൾ കൊണ്ടുവരുമെന്ന് കരുതിയെങ്കിലും പ്രതീക്ഷിച്ച വിജയം കൈവരിച്ചില്ല. പശ്ചിമ ബംഗാൾ, ഗോവ, കേരളം, മിസോറാം, മണിപ്പൂർ തുടങ്ങിയ ചില നിർദ്ദിഷ്ട സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ മാത്രമായി ഫുട്ബോൾ ഭ്രമം ഒതുങ്ങിനിൽക്കുകയാണ്.
2025-ൽ പുതിയ ഭരണഘടന നടപ്പിലാക്കുന്നത് സംബന്ധിച്ച് സുപ്രീം കോടതിയിൽ കേസ് നിലനിൽക്കെ, എ.ഐ.എഫ്.എഫും റിലയൻസും തമ്മിലുള്ള കരാർ പുതുക്കാതിരുന്നതോടെ പ്രതിസന്ധി രൂക്ഷമായി. നിലവിൽ ക്ലബ്ബുകളുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള പുതിയ മാനേജ്മെന്റിന് കീഴിലാണ് ഐ.എസ്.എൽ എങ്കിലും, വരാനിരിക്കുന്ന സീസണിലേക്ക് ഒരു ബ്രോഡ്കാസ്റ്ററെ കണ്ടെത്താനോ മത്സരക്രമം (Fixtures) പുറത്തുവിടാനോ സാധിച്ചിട്ടില്ല.
“ക്ലബ്ബുകൾക്ക് മാത്രം ഇന്ത്യൻ ഫുട്ബോളിനെ രക്ഷിക്കാനാകില്ല. സർക്കാരും കോർപ്പറേറ്റ് ലോകവും ഫെഡറേഷനും ക്ലബ്ബുകളും ഒരുമിച്ച് നിൽക്കുന്ന ഒരു കൂട്ടായ്മയിലൂടെ മാത്രമേ മുന്നേറ്റം സാധ്യമാകൂ,” ബെംഗളൂരു എഫ്.സി മുൻ മേധാവിയും നോർത്ത് ഈസ്റ്റ് യുണൈറ്റഡ് സി.ഇ.ഒയുമായ മന്ദാർ തംഹാനെ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.
അടിത്തറയില്ലാത്ത ഗ്രാസ്റൂട്ട് സിസ്റ്റം
ദക്ഷിണ കൊറിയയിലും ജപ്പാനിലും ഒരു സീസണിൽ കുട്ടികൾ 40-ലധികം മത്സരങ്ങൾ കളിക്കുമ്പോൾ ഇന്ത്യയിൽ അണ്ടർ-15 തലത്തിൽ ഒരു കളിക്കാരന് വർഷത്തിൽ 12 മുതൽ 15 മത്സരങ്ങൾ മാത്രമാണ് ലഭിക്കുന്നത് എന്ന് മിസോറാം കായിക മന്ത്രിയും എ.ഐ.എഫ്.എഫ് എക്സിക്യൂട്ടീവ് കമ്മിറ്റി അംഗവുമായ ലാൽങിങ്ലോവ ഹമർ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. 20 മത്സരങ്ങൾ തികച്ചു കളിക്കാത്ത കുട്ടികളാണ് പലപ്പോഴും ദേശീയ യുവജന ക്യാമ്പുകളിലേക്ക് തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്നത്. യോഗ്യരായ പരിശീലകരുടെ ക്ഷാമവും പല സംസ്ഥാനങ്ങളിലും യൂത്ത് ലീഗുകൾ ഇല്ലാത്തതും വൻ തിരിച്ചടിയാണ്.
ഇന്ത്യയുടെ കൂറ്റൻ ജനസംഖ്യയും ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ വലുപ്പവും ക്രിക്കറ്റിലെ ഐ.പി.എൽ പോലെയുള്ള ലീഗുകൾക്ക് കോടികളുടെ വിപണി സാധ്യത തുറന്നുനൽകിയെങ്കിലും, ഫുട്ബോളിൽ കാര്യക്ഷമമായ ഗ്രാസ്റൂട്ട് വികസനത്തിന് ഈ വിസ്തൃതി തടസ്സമാകുന്നു.
‘സ്പോർട്സ് പാസ്പോർട്ട്’ പ്രതീക്ഷ നൽകാമോ?
2036 ഒളിമ്പിക്സ് ആതിഥേയത്വത്തിന് ഇന്ത്യ ശ്രമിക്കുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി, വിദേശങ്ങളിൽ ജനിച്ച ഇന്ത്യൻ വംശജരായ കായികതാരങ്ങൾക്ക് (Indian-origin athletes) ഇന്ത്യയെ പ്രതിനിധീകരിക്കാൻ വഴിയൊരുക്കുന്ന “സ്പോർട്സ് പാസ്പോർട്ട്” എന്ന ആശയം കേന്ദ്ര സർക്കാർ പരിഗണിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ നീക്കത്തിന് എ.ഐ.എഫ്.എഫിന്റെ പിന്തുണയുണ്ടെങ്കിലും ഇത് നിയമമായി മാറാൻ ഏറെ ദൂരമുണ്ട്.
എന്നാൽ മറ്റു രാജ്യങ്ങൾ അതിവേഗം വളരുമ്പോൾ ഇന്ത്യക്ക് വേഗത പോരെന്ന ആശങ്ക ശക്തമാണ്. എങ്കിലും, ലോകകപ്പിൽ കളിക്കുന്ന ടീമുകളുടെ എണ്ണം 64 ആയി ഉയർത്താൻ ഫിഫ ആലോചിക്കുന്നു എന്ന വാർത്തകളിലാണ് ഗൗരവ് റോയിയെപ്പോലുള്ള ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ഇന്ത്യൻ ആരാധകർ ഇപ്പോൾ പ്രതീക്ഷ കണ്ടെത്തുന്നത്. കൂടുതൽ അവസരങ്ങൾ എന്നാൽ കൂടുതൽ പ്രതീക്ഷകൾ തന്നെയാണ്!